Doanh nghiệp vi phạm quy định làm thêm giờ có thể bị xử phạt đến 75 triệu đồng

Từ ngày 10/9, Nghị định 283/2026 của Chính phủ chính thức có hiệu lực, quy định nhiều mức xử phạt mới đối với các hành vi vi phạm pháp luật lao động. Trong đó, doanh nghiệp ép người lao động làm thêm giờ hoặc tổ chức làm thêm vượt giới hạn cho phép có thể bị xử phạt lên tới 75 triệu đồng.

Nhiều mức xử phạt đối với vi phạm về thời giờ làm việc

Theo Nghị định 283/2026, người sử dụng lao động sẽ bị xử phạt từ 20 – 25 triệu đồng nếu bố trí thời giờ làm việc bình thường vượt quá giới hạn luật định hoặc huy động người lao động làm thêm khi chưa có sự đồng ý của họ.

Đối với hành vi tổ chức làm thêm vượt mức quy định hoặc không bảo đảm thời gian nghỉ trong ca làm việc, nghỉ chuyển ca theo quy định, mức xử phạt dao động từ 5 – 75 triệu đồng, tùy theo số lượng người lao động bị ảnh hưởng.

Ngoài ra, doanh nghiệp vi phạm quy định về nghỉ hằng tuần, nghỉ hằng năm hoặc nghỉ lễ, Tết sẽ bị xử phạt từ 10 – 20 triệu đồng.

Mức phạt từ 2 – 5 triệu đồng được áp dụng đối với trường hợp không giải quyết chế độ nghỉ việc riêng, nghỉ không hưởng lương theo quy định hoặc không thông báo bằng văn bản cho Sở Nội vụ nơi tổ chức làm thêm và nơi đặt trụ sở chính khi bố trí làm thêm từ trên 200 đến 300 giờ mỗi năm.

Quy định hiện hành về thời giờ làm việc và làm thêm

Theo Bộ luật Lao động, người lao động làm việc trong điều kiện bình thường không được làm quá 8 giờ mỗi ngày và 48 giờ mỗi tuần.

Đối với doanh nghiệp áp dụng chế độ làm việc theo tuần, thời gian làm việc có thể được bố trí tối đa 10 giờ/ngày, nhưng tổng thời gian vẫn không vượt quá 48 giờ/tuần và phải thông báo trước cho người lao động. Nhà nước cũng khuyến khích doanh nghiệp áp dụng chế độ làm việc 40 giờ mỗi tuần.

Thời gian làm thêm không được vượt quá 40 giờ/tháng và 200 giờ/năm. Riêng một số ngành nghề đặc thù như dệt may, da giày, điện tử, chế biến nông – lâm – thủy sản, sản xuất và cung cấp điện, viễn thông, lọc dầu, cấp thoát nước… được phép tổ chức làm thêm tối đa 300 giờ/năm theo quy định.

Đối với lao động chưa đủ 15 tuổi, thời gian làm việc không quá 4 giờ/ngày và 20 giờ/tuần, đồng thời không được làm thêm giờ hoặc làm việc vào ban đêm.

Trong khi đó, người lao động từ 15 đến dưới 18 tuổi được làm việc tối đa 8 giờ/ngày và 40 giờ/tuần. Nhóm lao động này chỉ được làm thêm giờ hoặc làm việc ban đêm trong một số nghề, công việc đặc biệt theo quy định của pháp luật.

Tăng cường kiểm tra việc chấp hành tại doanh nghiệp

Ông Nguyễn Như Long, Phó Trưởng Ban Quản lý các khu công nghiệp tỉnh Bắc Ninh, cho biết với số lượng lao động lớn trên địa bàn, đơn vị đã phân công cán bộ phụ trách thường xuyên tuyên truyền, hướng dẫn và giải đáp các quy định liên quan đến thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi và làm thêm giờ thông qua điện thoại, Zalo và cổng thông tin điện tử.

Cùng với đó, Ban Quản lý các khu công nghiệp và Sở Nội vụ Bắc Ninh cũng đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra việc thực hiện các quy định về lao động, việc làm, tiền lương, bảo hiểm xã hội, an toàn và vệ sinh lao động. Chỉ trong 6 tháng đầu năm 2026, lực lượng chức năng đã tiến hành kiểm tra 23 doanh nghiệp.

Tuy nhiên, thực tế vẫn ghi nhận một số doanh nghiệp, đặc biệt trong các ngành điện tử và may mặc, còn bố trí người lao động làm thêm với tần suất cao vào thời điểm đơn hàng tăng mạnh. Điều này dẫn đến thời gian làm việc kéo dài, trong khi việc bố trí nghỉ giữa ca, nghỉ hằng tuần hoặc nghỉ bù ở một số nơi vẫn chưa được thực hiện đầy đủ.

Bảo đảm quyền lợi người lao động

Trong thời gian tới, các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục tăng cường kiểm tra định kỳ và đột xuất việc thực hiện quy định về thời giờ làm việc, thời giờ nghỉ ngơi và làm thêm giờ, đồng thời xử lý nghiêm các doanh nghiệp vi phạm.

Bên cạnh đó, doanh nghiệp được yêu cầu bảo đảm quyền từ chối làm thêm của người lao động, thanh toán đầy đủ tiền lương làm thêm theo quy định và bố trí nghỉ bù khi cần thiết.

Các ban quản lý và tổ chức công đoàn cũng sẽ tăng cường giám sát việc thực hiện nội quy lao động, thỏa ước lao động tập thể; đồng thời khuyến khích doanh nghiệp cải thiện thu nhập, nâng cao chất lượng bữa ăn ca, điều kiện nghỉ ngơi và chăm sóc sức khỏe cho người lao động, qua đó giảm áp lực phải làm thêm quá nhiều để tăng thu nhập.

Minh Long