TPHCM đánh giá giáo viên bằng KPI, thu nhập tăng thêm gắn với hiệu quả công việc

Từ quý III/2026, giáo viên và viên chức ngành giáo dục TPHCM bắt đầu được đánh giá, xếp loại theo chỉ số hiệu suất công việc (KPI) trên thang điểm 100. Kết quả không chỉ phục vụ việc đánh giá cuối năm mà còn trở thành một trong những căn cứ để thực hiện chính sách thu nhập tăng thêm.

Cách làm mới được Sở Giáo dục và Đào tạo TPHCM hướng dẫn tại Công văn số 9421 về đánh giá, xếp loại và sử dụng kết quả đánh giá, xếp loại viên chức tại các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở trong quý III/2026. Việc đánh giá được thực hiện trên nền tảng số, gắn với kết quả và sản phẩm đầu ra của từng vị trí việc làm.

Theo đó, đối tượng áp dụng gồm cán bộ lãnh đạo, quản lý, viên chức không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý tại các đơn vị sự nghiệp công lập trực thuộc Sở và người lao động thuộc diện áp dụng chính sách chi thu nhập tăng thêm theo quy định của thành phố.

Điểm đáng chú ý của cơ chế mới là kết quả thực hiện nhiệm vụ được lượng hóa thay vì chủ yếu dựa vào nhận xét chung. Với viên chức quản lý, 30/100 điểm dành cho các tiêu chuẩn chung như ý thức tổ chức kỷ luật, phẩm chất chính trị, đạo đức, lối sống, thực hiện quy chế làm việc, trách nhiệm nêu gương và xây dựng đoàn kết nội bộ. 70 điểm còn lại tập trung vào kết quả lãnh đạo, chỉ đạo, điều hành, tổ chức thực hiện các chỉ tiêu, nhiệm vụ và mức độ hoàn thành của các đơn vị thuộc phạm vi phụ trách.

Đối với viên chức không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý, cách tính điểm cũng được chia theo tỷ lệ 30% cho tiêu chuẩn chung và 70% cho kết quả thực hiện nhiệm vụ. Phần điểm về tiêu chuẩn chung bao gồm ý thức tổ chức kỷ luật, phẩm chất, đạo đức, tư duy đổi mới, tinh thần dám nghĩ, dám làm, khả năng phối hợp trong công việc. Trong khi đó, 70 điểm còn lại được tính dựa trên chức trách, nhiệm vụ được giao, năng lực tham mưu và kỹ năng xử lý công việc.

Như vậy, trọng tâm của đánh giá đã được dịch chuyển rõ hơn sang kết quả đầu ra. Một giáo viên hay viên chức không chỉ được nhìn nhận qua quá trình công tác hoặc việc chấp hành quy định, mà còn phải thể hiện được mức độ hoàn thành những nhiệm vụ cụ thể được giao.

Làm tốt, có sáng kiến có thể được cộng điểm

Một điểm mới khác của cơ chế KPI là việc dành điểm thưởng cho những cá nhân có thành tích nổi trội hoặc sáng kiến mới trong thực hiện nhiệm vụ.

Những công việc quan trọng, phức tạp, đòi hỏi chuyên môn cao hoặc có ảnh hưởng lớn đến đơn vị, nếu có sản phẩm minh chứng cụ thể và được hoàn thành trước ít nhất 50% tiến độ được giao, hoặc hoàn thành trong thời gian gấp dưới 2 ngày làm việc nhưng vẫn bảo đảm chất lượng, có thể được xem xét tính điểm thưởng.

Những cách làm mới, sáng kiến được áp dụng hiệu quả và có khả năng nhân rộng trong cơ quan, đơn vị cũng thuộc diện được xem xét.

Mỗi công việc được xác nhận là thành tích nổi trội hoặc sáng kiến mới được tính điểm thưởng bằng 5% tổng điểm KPI của công việc đó. Tổng điểm thưởng không quá 10%, tương đương tối đa 7 điểm trong kỳ đánh giá. Điểm thưởng được cộng trực tiếp vào tổng điểm KPI; nếu vượt quá 100 điểm thì được quy về mức tối đa 100.

Đáng chú ý, việc xác định thành tích hay sáng kiến không hoàn toàn dựa vào cá nhân. Người được đánh giá có thể tự xác định những thành tích, sáng kiến đủ điều kiện nhận điểm thưởng, nhưng cấp có thẩm quyền quản lý và sử dụng trực tiếp sẽ xem xét, xác nhận và đánh giá kết quả trên phần mềm đánh giá cán bộ, công chức, viên chức của thành phố.

Cách thiết kế này cho thấy KPI không chỉ được sử dụng như một công cụ để kiểm soát tiến độ công việc, mà còn hướng tới việc ghi nhận những nỗ lực vượt yêu cầu, sáng tạo và khả năng tạo ra giá trị mới trong công việc.

Không hoàn thành đủ nhiệm vụ có thể bị xếp loại không hoàn thành

Bên cạnh cơ chế khuyến khích, quy định mới cũng đặt ra yêu cầu khá chặt về mức độ hoàn thành nhiệm vụ.

Theo hướng dẫn, cá nhân hoàn thành dưới 100% nhiệm vụ được giao trong quý sẽ bị xếp loại “Không hoàn thành nhiệm vụ”, trừ trường hợp không hoàn thành do nguyên nhân khách quan, bất khả kháng và được cấp có thẩm quyền xác nhận.

Để được xem xét xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ”, cá nhân phải đạt từ 90 điểm trở lên, đồng thời hoàn thành 100% nhiệm vụ được giao. Trong số đó, ít nhất 30% nhiệm vụ phải hoàn thành vượt mức yêu cầu về tiến độ và chất lượng sản phẩm.

Tỷ lệ người được xếp loại “Hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ” cũng không được mở rộng tùy ý. Với cán bộ lãnh đạo, quản lý thuộc diện Ban Thường vụ Thành ủy quản lý, tỷ lệ này không vượt quá 20% tổng số cán bộ thuộc diện quản lý tại cơ quan, đơn vị, không tính người đứng đầu.

Đối với người đứng đầu, kết quả đánh giá còn gắn với kết quả thực hiện nhiệm vụ của tập thể. Nếu tập thể hoàn thành dưới 70% nhiệm vụ, chỉ tiêu được giao, trừ trường hợp bất khả kháng được xác nhận, người đứng đầu sẽ bị xếp loại “Không hoàn thành nhiệm vụ”.

Khi thu nhập được gắn với kết quả công việc

Việc TPHCM đưa KPI vào đánh giá viên chức ngành giáo dục có ý nghĩa lớn hơn một thay đổi về phương pháp chấm điểm. Kết quả đánh giá là một trong những căn cứ để thực hiện chính sách chi thu nhập tăng thêm theo Nghị quyết 98/2023/QH15.

Điều này đồng nghĩa với việc thu nhập tăng thêm không còn được nhìn đơn thuần theo cách bình quân giữa các vị trí, mà ngày càng gắn với mức độ hoàn thành nhiệm vụ và hiệu quả công việc của từng cá nhân.

Với đội ngũ giáo viên, đây vừa là cơ hội vừa đặt ra yêu cầu mới. Những người có năng lực chuyên môn, hoàn thành tốt nhiệm vụ, chủ động đổi mới phương pháp và tạo ra những sản phẩm, sáng kiến có giá trị có thêm cơ sở để được ghi nhận. Ngược lại, việc lượng hóa kết quả cũng đòi hỏi nhiệm vụ phải được giao rõ ràng, tiêu chí đánh giá phải phù hợp với từng vị trí và quá trình thực hiện phải bảo đảm công bằng, minh bạch.

KPI, nếu được vận hành đúng, có thể giúp giảm tình trạng đánh giá mang tính cảm tính hoặc bình quân. Nhưng với nghề giáo, hiệu quả công việc không phải lúc nào cũng có thể quy đổi đơn giản thành những con số. Chất lượng một giờ dạy, sự tiến bộ của học sinh, khả năng hỗ trợ một học sinh yếu hay những nỗ lực âm thầm trong công tác chủ nhiệm cũng cần được phản ánh phù hợp trong hệ thống đánh giá.

Vì vậy, điều quan trọng trong bước chuyển này không chỉ là “chấm KPI” mà là xây dựng được một cách đo lường đủ rõ để giáo viên biết mình cần làm gì, được đánh giá dựa trên tiêu chí nào và thành quả của mình được ghi nhận ra sao.

Từ quý III/2026, TPHCM đang đặt những viên chức ngành giáo dục vào một cơ chế đánh giá coi trọng hơn kết quả đầu ra. Nếu được triển khai minh bạch và sát với đặc thù nghề nghiệp, cách làm này có thể tạo thêm động lực để đội ngũ nhà giáo nâng cao chất lượng chuyên môn, đổi mới phương pháp và gắn trách nhiệm cá nhân với hiệu quả chung của nhà trường.

Minh Long