Lòng trắc ẩn trong hành trình thiện nguyện của chàng trai 17 tuổi

Ở tuổi 17, khi nhiều người còn đang loay hoay tìm kiếm con đường riêng, Nguyễn Huỳnh Nghị chọn cách giúp những người nhập cư tại Mỹ vượt qua rào cản ngôn ngữ, đồng thời điều hành dự án thiện nguyện nhỏ, gửi hàng trăm chiếc áo ấm về vùng cao Việt Nam. Huỳnh Nghị cho rằng, tham gia công tác cộng động giúp em trưởng thành và nuôi dưỡng lòng trắc ẩn trong mỗi con người. 

Nguyễn Huỳnh Nghị (ngoài cùng bên phải) rạng rỡ trao những phần quà yêu thương đến các em nhỏ. Những chuyến đi thiện nguyện miệt mài đã nuôi dưỡng lòng trắc ẩn và sự thấu cảm sâu sắc trong cậu học trò tuổi 17.

Ở vùng New England (Mỹ), trong những không gian sinh hoạt cộng đồng của tổ chức JUNTOS, có một lớp học đặc biệt. Những học viên ở đó mang nhiều quốc tịch, nhiều độ tuổi, rụt rè phát âm từng từ tiếng Anh cơ bản. Họ là những người mới nhập cư những người đang đối mặt với cú sốc văn hóa và rào cản ngôn ngữ trên hành trình tìm kiếm một cuộc đời mới. Đứng trước họ, người nhẫn nại hướng dẫn từng âm tiết, từng câu giao tiếp nền tảng, lại là một cậu học trò người Việt mới bước sang tuổi 17, Nguyễn Huỳnh Nghị.

Ở tuổi 17, khi nhiều bạn đồng trang lứa vẫn đang loay hoay định hình cái tôi và tìm kiếm con đường riêng, Nghị đã chọn một cách khác để lớn lên. Giúp những người xa lạ tìm thấy tiếng nói, cơ hội trong cuộc sống khó khăn.

Hạt mầm thấu cảm từ những con đường đất đỏ

Để hiểu được vì sao một thiếu niên 17 tuổi lại mang trong mình sự nhạy cảm sâu sắc với những cộng đồng yếu thế nơi xứ người, cần quay ngược thời gian về những con đường đất đỏ Pleiku gần một thập kỷ trước.

Năm 2018, Nghị mới 9 tuổi. Theo chân ba mẹ – những bác sĩ của Bệnh viện Chợ Rẫy trong các chuyến khám bệnh thiện nguyện tại Gia Lai, thế giới quan của cậu bé không hình thành qua sách vở mà qua những quan sát lặng lẽ. Thay vì chỉ thấy những đứa trẻ rụt rè đến nhận kẹo, Nghị nhìn thấy sự trong trẻo của tuổi thơ trên những sân bóng đất mờ vạch vôi. Cậu nhìn thấy những chiếc bảng đen xước xát, những góc bàn chất đầy sách vở và cả những đôi chân trần nứt nẻ in hằn trên đường đến lớp.

Có một chi tiết nhỏ đã thay đổi cách Nghị nhìn nhận về sự giúp đỡ. Trước mỗi chuyến đi mùa đông, ba mẹ luôn nhắc cậu mang thêm áo dày. Lời dặn dò hiển nhiên ấy lại trở thành một câu hỏi lớn trong tâm trí đứa trẻ 9 tuổi. Giữa cái rét cắt da của miền núi, những người bạn cùng trang lứa có lẽ đang rất cần áo ấm để đến trường?

Bức ảnh kỷ niệm năm 2019 khi Nghị trao tặng 15 bộ bàn học trị giá 15 triệu đồng. Những việc làm nhỏ bé thuở ấu thơ chính là nền móng cho triết lý sống biết sẻ chia của cậu sau này.

Sự thấu cảm trong trẻo của trẻ em bắt đầu bằng tiết kiệm những khoản tiền lì xì, để mua 15 bộ bàn học, lập sổ tiết kiệm tặng trường học ở Đăk Song, hay đóng góp xây dựng nhà Khăn quàng đỏ tại Đăk Sơmei. Những việc làm đầu đời ấy đã định hình một trái tim giàu lòng trắc ẩn, luôn mong muốn được giúp đỡ những người kém may mắn hơn mình.

Tham gia đứng lớp nơi xứ người

Năm 14 tuổi, Nghị rời Việt Nam sang Mỹ học tập. Trở thành một du học sinh giữa môi trường đa văn hóa, cậu đối diện với thử thách của sự hòa nhập. Chính trải nghiệm phải tự mình bắt nhịp với một vùng đất xa lạ đã giúp Nghị thấu hiểu sâu sắc nỗi chới với của những người mới nhập cư.

Tham gia tổ chức cộng đồng JUNTOS, Nghị nhận ra ngôn ngữ không đơn thuần là những quy tắc ngữ pháp. Đối với một người nhập cư, không biết tiếng Anh đồng nghĩa với việc bị tước đi hàng loạt cơ hội: Không thể đọc hiểu một hợp đồng lao động, không thể trình bày triệu chứng với bác sĩ, không thể tự tin bước vào một cuộc phỏng vấn, và đau lòng hơn, là cảm giác bị vô hình giữa đám đông.

Rào cản ngôn ngữ là bức tường vô hình giam lỏng con người trong sự tự ti và phụ thuộc. Với suy nghĩ đó, Nghị quyết định tham gia đứng lớp dạy tiếng Anh cho những người nhập cư thiếu thốn. Đằng sau những giờ học miễn phí ấy là một sự tôn trọng sâu sắc dành cho phẩm giá con người. Dạy tiếng Anh là trao cho họ chiếc chìa khóa để mở cánh cửa việc làm, giáo dục và hội nhập. Thay vì một sự hỗ trợ tài chính ngắn hạn, Nghị và những tình nguyện viên tại JUNTOS đang trao cho người nhập cư một “cần câu” vững chắc, trả lại cho họ tính chủ động và quyền tự quyết định cuộc đời mình ở một đất nước xa lạ.

Trưởng thành từ những ý tưởng thiếu thực tế

Không chỉ tham gia dạy ngôn ngữ cho người nhập cư, tại nước Mỹ xa xôi, Nghị còn khởi xướng dự án Bright Hands Project hướng về quê nhà.

Thành quả từ sự nỗ lực của dự án Bright Hands do Nghị khởi xướng: Những suất học bổng yêu thương đã đến tay các em học sinh trường THCS Lương Thế Vinh (xã Đăk Tô) nhân dịp năm học mới 2026-2027.

Mùa hè trước khi quay lại Mỹ bắt đầu năm học lớp 11, thay vì chỉ ấp ủ những ý tưởng, Nghị quyết định chủ động gõ cửa phòng cô Bùi Minh Tâm – Hiệu trưởng trường THPT Lê Quý Đôn (TP.HCM) để trình bày về dự án. Chính sự chân thành và nhiệt huyết của cậu học trò nhỏ đã nhận được cái gật đầu ủng hộ từ cô hiệu trưởng. Nhờ đó, Nghị kết nối được với một nhóm học sinh khối 10 có cùng trăn trở để lập thành đội ngũ nòng cốt.

Thế nhưng, khi trở lại Mỹ, việc điều hành dự án từ nửa vòng trái đất lại không hề dễ dàng. Lần đầu làm “trưởng nhóm từ xa”, cậu đối mặt với sự trì trệ do lệch múi giờ, thiếu kinh nghiệm điều phối và những kỳ vọng không thực tế. Những ý tưởng ban đầu như làm bản tin sức khỏe, video đố vui hay chiến dịch nâng cao ý thức rửa tay không mang lại sự thay đổi thói quen đáng kể nào cho học sinh.

Sự thất vọng ban đầu không làm chàng trai trẻ chùn bước, mà dạy cho cậu bài học quý giá về sự trưởng thành. “Để một dự án tạo ra tác động, ý tưởng tốt thôi chưa đủ; người thực hiện cần có kế hoạch phù hợp và kiên trì điều chỉnh cách làm,” Nghị nhận ra.

Cậu học cách thu hẹp tham vọng để tập trung vào tính khả thi. Mùa đông năm nay, thay vì những chiến dịch truyền thông diện rộng, Bright Hands Project đi vào những nhu cầu thiết yếu, cụ thể nhất: Thu gom, phân loại và gửi gần 200 bộ quần áo ấm cùng các suất học bổng (trị giá 40 triệu đồng) đến tay các em học sinh tại hai xã khó khăn Ia Dom và Đắk Tô. Những chiếc áo ấm băng qua nửa vòng trái đất, mang theo hơi ấm của các du học sinh về quê nhà.

Giúp đỡ người khác, suy cho cùng, cũng là hành trình tự chữa lành và bồi đắp tâm hồn chính mình. Nguyễn Huỳnh Nghị đang ấp ủ giấc mơ trở thành kỹ sư Y sinh (Biomedical Engineering), với hy vọng chế tạo ra những thiết bị chẩn đoán và bộ phận cơ thể giả với chi phí hợp lý cho người yếu thế. Hành trình của cậu từ Gia Lai đến New England là minh chứng rõ ràng cho sức mạnh của thế hệ trẻ: không đợi đến khi hoàn hảo hay giàu có mới bắt đầu giúp đỡ những người kém may mắn xung quanh mình.

Thanh Quang