Hotline: 
Thị trường lao động Cần Thơ đang xuất hiện sự lệch pha khá rõ giữa cung và cầu. Trong khi một số nhóm nghề doanh nghiệp có nhu cầu tuyển dụng lớn nhưng khó tìm người phù hợp, thì ở những ngành khác, số người tìm việc lại cao hơn nhu cầu tuyển dụng.
Thị trường lao động Cần Thơ đang bước vào giai đoạn có nhiều chuyển động khi nhu cầu tuyển dụng của doanh nghiệp tiếp tục tăng ở một số lĩnh vực. Tuy nhiên, điều đáng chú ý là sự gia tăng này chưa đồng đều giữa các nhóm nghề.
Theo Trung tâm Dịch vụ việc làm Cần Thơ, cung và cầu lao động hiện có sự chênh lệch giữa từng nhóm nghề. Một số lĩnh vực đang thiếu nhân lực, trong khi ở những nhóm nghề khác, nguồn lao động tìm việc lại tương đối dồi dào.
Điều này cho thấy bài toán của thị trường lao động hiện nay không đơn thuần là “có việc làm hay không”, mà ngày càng trở thành câu chuyện người tìm việc có đúng kỹ năng mà doanh nghiệp cần hay không.
Doanh nghiệp cần nhưng chưa chắc tìm được người
Ở những nhóm nghề có nhu cầu tuyển dụng cao, doanh nghiệp thường không chỉ tìm lao động để bổ sung số lượng. Yêu cầu về tay nghề, kinh nghiệm, khả năng sử dụng công nghệ và tác phong làm việc ngày càng được đặt lên cao hơn.
Đây cũng là nguyên nhân khiến tình trạng thiếu nhân lực vẫn có thể xảy ra ngay cả khi thị trường có một lượng lớn người đang tìm việc.
Một doanh nghiệp có thể cần nhiều công nhân kỹ thuật, nhân viên vận hành hoặc lao động có chuyên môn, nhưng nếu phần lớn người tìm việc lại không được đào tạo đúng ngành nghề hoặc thiếu kinh nghiệm thực tế thì khoảng trống nhân lực vẫn tồn tại.
Sự lệch pha này đặc biệt đáng chú ý trong bối cảnh hoạt động sản xuất, dịch vụ và đầu tư tại Cần Thơ đang tạo thêm nhu cầu về nhân lực ở nhiều lĩnh vực.
Có việc làm nhưng chưa chắc đúng nghề
Ở chiều ngược lại, một số nhóm nghề có nguồn cung lao động cao hơn nhu cầu tuyển dụng. Khi đó, người lao động phải cạnh tranh nhiều hơn để tìm được một vị trí phù hợp.
Không ít người có trình độ hoặc kinh nghiệm nhưng kỹ năng chưa đáp ứng đúng yêu cầu của vị trí tuyển dụng. Một bộ phận khác lại lựa chọn những ngành nghề có đông người theo học nhưng thị trường không tạo ra đủ số lượng việc làm tương ứng.
Kết quả là có thể xuất hiện nghịch lý: người lao động vẫn tìm việc, doanh nghiệp vẫn tuyển người, nhưng hai bên lại khó gặp nhau.
Đây là vấn đề không mới nhưng ngày càng rõ hơn khi yêu cầu của doanh nghiệp thay đổi nhanh theo công nghệ và phương thức sản xuất, kinh doanh mới.
Kỹ năng nghề trở thành “điểm nối”
Trong bối cảnh đó, đào tạo và nâng cao kỹ năng đang trở thành yếu tố quan trọng để thu hẹp khoảng cách giữa cung và cầu lao động.
Thay vì chỉ tập trung vào việc có một tấm bằng, người lao động cần quan tâm nhiều hơn đến những kỹ năng mà doanh nghiệp thực sự sử dụng trong công việc. Đối với lao động kỹ thuật, đó có thể là tay nghề, khả năng vận hành máy móc hoặc đọc bản vẽ. Với nhóm dịch vụ, kỹ năng giao tiếp, bán hàng và chăm sóc khách hàng có thể tạo ra khác biệt.
Trong nhiều ngành nghề, khả năng sử dụng công nghệ cũng ngày càng trở thành yêu cầu cơ bản. Người lao động biết sử dụng các công cụ số, có khả năng học nhanh và thích ứng với quy trình mới sẽ có nhiều lợi thế hơn khi thị trường thay đổi.
Vì vậy, đào tạo nghề nếu chỉ dừng ở việc cung cấp kiến thức mà không gắn với nhu cầu tuyển dụng thực tế sẽ khó giải quyết được tình trạng lệch pha.
Doanh nghiệp cũng phải thay đổi cách tuyển người
Sự chênh lệch cung – cầu không chỉ đặt trách nhiệm lên người lao động. Doanh nghiệp cũng cần điều chỉnh cách tiếp cận nhân sự.
Trong trường hợp không tìm được người đáp ứng đầy đủ yêu cầu, doanh nghiệp có thể tăng cường đào tạo tại chỗ, xây dựng lộ trình nâng cao tay nghề hoặc tuyển lao động có nền tảng phù hợp rồi tiếp tục đào tạo.
Việc mở rộng phạm vi tuyển dụng cũng là một hướng cần được tính đến, nhất là với những nhóm lao động trước đây thường ít được doanh nghiệp ưu tiên như lao động lớn tuổi hoặc người đang muốn chuyển đổi nghề nghiệp.
Khi yêu cầu tuyển dụng quá cứng nhắc trong khi nguồn cung nhân lực thay đổi, khoảng cách giữa doanh nghiệp và người lao động sẽ càng khó thu hẹp.
Cần nhìn thị trường lao động từ nhu cầu thực tế
Câu chuyện của Cần Thơ cho thấy một thực tế đang xuất hiện ở nhiều địa phương: thị trường không thiếu lao động theo nghĩa tuyệt đối, mà thiếu lao động phù hợp với từng vị trí việc làm.
Do đó, thông tin về nhu cầu tuyển dụng cần được cập nhật thường xuyên để người lao động có thể lựa chọn ngành nghề phù hợp ngay từ khi học nghề. Các cơ sở giáo dục nghề nghiệp cũng cần tăng liên kết với doanh nghiệp để chương trình đào tạo bám sát hơn với yêu cầu thực tế.
Về phía người lao động, lựa chọn nghề không nên chỉ dựa vào sở thích hoặc xu hướng nhất thời. Nhu cầu tuyển dụng, mức thu nhập, khả năng phát triển nghề nghiệp và cơ hội việc làm trong tương lai cũng cần được xem xét.
Khi người học được đào tạo đúng ngành doanh nghiệp cần, doanh nghiệp tìm được người đúng kỹ năng và người lao động tìm được công việc phù hợp, khoảng cách cung – cầu mới có thể từng bước được thu hẹp.
Câu chuyện tại Cần Thơ vì vậy không chỉ là bài toán nhân lực của một địa phương. Đó còn là lời nhắc về sự cần thiết phải kết nối chặt chẽ hơn giữa đào tạo – tuyển dụng – việc làm, để nguồn nhân lực thực sự trở thành động lực cho tăng trưởng.
Bảo Minh
Bài liên quan
