Hotline: 
Bộ Giáo dục và Đào tạo đang lấy ý kiến dự thảo Thông tư quy định tiêu chuẩn người dạy nghề, với điểm đáng chú ý là chuyển mạnh từ cách tiếp cận dựa vào văn bằng, chứng chỉ sang đánh giá năng lực thực tế của người giảng dạy.
Theo cơ quan soạn thảo, việc xây dựng quy định này nhằm cụ thể hóa Luật Giáo dục nghề nghiệp 2025, đồng thời đáp ứng yêu cầu đổi mới giáo dục nghề nghiệp theo hướng gắn kết chặt chẽ giữa nhà trường và doanh nghiệp, thu hút người có tay nghề cao tham gia giảng dạy.
Dự thảo thiết kế hệ thống tiêu chuẩn người dạy nghề gồm ba nhóm chính: phẩm chất đạo đức nghề nghiệp; trình độ đào tạo và năng lực thực hành nghề; năng lực sư phạm. Đây được xem là cấu trúc tương đồng với chuẩn nhà giáo, nhưng đã điều chỉnh phù hợp với đặc thù đào tạo nghề.
Về đạo đức nghề nghiệp, người dạy nghề phải có phẩm chất tốt, ý thức trách nhiệm, tuân thủ quy định pháp luật và bảo đảm công bằng với người học. Đồng thời, họ phải đáp ứng yêu cầu về an toàn lao động và bảo mật công nghệ, quy trình sản xuất trong quá trình giảng dạy.
Điểm mới đáng chú ý nằm ở tiêu chuẩn trình độ và năng lực thực hành nghề. Theo đó, người dạy lý thuyết vẫn phải đáp ứng chuẩn đào tạo như giáo viên, giảng viên. Tuy nhiên, với hoạt động giảng dạy thực hành, dự thảo mở rộng hướng tiếp cận khi cho phép đánh giá dựa trên năng lực thực tế, kể cả trong trường hợp không có đủ văn bằng, chứng chỉ nhưng có kỹ năng nghề phù hợp.
Cụ thể, ở trình độ cao đẳng, người dạy nghề phải thực hiện thành thạo các quy trình kỹ thuật phức tạp, có khả năng phân tích, xử lý tình huống và cập nhật công nghệ mới. Ở các trình độ thấp hơn, yêu cầu được điều chỉnh theo mức độ từ cơ bản đến nâng cao, nhưng đều nhấn mạnh khả năng thực hành và hướng dẫn người học đúng quy trình, bảo đảm an toàn.
Song song đó, tiêu chuẩn năng lực sư phạm cũng được đặt ra theo từng cấp trình độ đào tạo. Người dạy nghề không chỉ truyền đạt kiến thức mà còn phải biết thiết kế bài giảng, tổ chức hoạt động học tập, đánh giá kết quả theo chuẩn đầu ra và ứng dụng công nghệ trong giảng dạy.
Đáng chú ý, dự thảo quy định việc đánh giá và công nhận năng lực sẽ do hội đồng tại các cơ sở giáo dục nghề nghiệp thực hiện. Các đơn vị này đồng thời chịu trách nhiệm tổ chức đánh giá, công khai danh sách người đủ điều kiện giảng dạy và xây dựng kế hoạch bồi dưỡng nâng cao năng lực đội ngũ.
Theo Bộ Giáo dục và Đào tạo, cách tiếp cận mới nhằm tạo điều kiện để các chuyên gia, người lao động lành nghề tham gia đào tạo, góp phần nâng cao chất lượng nguồn nhân lực. Việc chuyển trọng tâm từ “bằng cấp” sang “năng lực” được kỳ vọng sẽ giúp giáo dục nghề nghiệp bám sát thực tiễn sản xuất và nhu cầu của doanh nghiệp hơn.
Nếu được ban hành, quy định này không chỉ mở rộng nguồn lực giảng dạy mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng, buộc đội ngũ người dạy nghề phải liên tục cập nhật kỹ năng và phương pháp, đáp ứng sự thay đổi nhanh của thị trường lao động.
PV
Bài liên quan
