Đẩy mạnh phát triển nhà ở cho thuê, đáp ứng nhu cầu ở thực của người dân

Chính phủ yêu cầu các bộ, ngành và địa phương triển khai quyết liệt nhiều giải pháp phát triển nhà ở cho thuê với giá phù hợp, coi đây là hướng đi chiến lược nhằm giải quyết nhu cầu chỗ ở thực tế cho người dân, công nhân, sinh viên và người thu nhập trung bình.

Văn phòng Chính phủ vừa ban hành Thông báo số 262/TB-VPCP kết luận của Thủ tướng Chính phủ tại cuộc họp về phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn Hà Nội. Trong đó, Chính phủ nhấn mạnh cần thay đổi mạnh tư duy phát triển thị trường bất động sản, từ chỗ quá tập trung vào nhà ở để bán sang phát triển đồng thời cả nhà ở thương mại và nhà ở cho thuê dài hạn.

Theo đánh giá của Chính phủ, thị trường hiện vẫn tồn tại tình trạng lệch pha cung – cầu. Phần lớn nguồn cung tập trung vào phân khúc nhà ở thương mại và nhà ở để bán, trong khi nhu cầu thuê nhà giá hợp lý của người lao động, sinh viên, công chức và người thu nhập trung bình lại rất lớn nhưng chưa được đáp ứng đầy đủ.

Thủ tướng Lê Minh Hưng chủ trì cuộc làm việc với UBND TP Hà Nội và các bộ, ngành về phát triển nhà ở cho thuê trên địa bàn Thủ đô. Ảnh: Nhật Bắc

Ngoài ra, nhiều quỹ nhà và tài sản công đang sử dụng kém hiệu quả hoặc bỏ trống, gây lãng phí, trong khi cơ chế hiện nay chưa đủ hấp dẫn để thu hút doanh nghiệp đầu tư vào mô hình nhà ở cho thuê dài hạn.

Thủ tướng cho rằng nếu phát triển tốt phân khúc nhà ở cho thuê, áp lực sở hữu nhà ở tại các đô thị lớn sẽ giảm đáng kể, đồng thời giúp thị trường bất động sản phát triển cân bằng và bền vững hơn.

Hà Nội được chọn làm điểm triển khai đầu tiên

Theo chỉ đạo của Chính phủ, Hà Nội sẽ là địa phương đi đầu trong việc triển khai mô hình nhà ở cho thuê quy mô lớn.

Thành phố được giao khẩn trương rà soát toàn bộ quy hoạch sử dụng đất, quỹ đất và quỹ nhà công đang sử dụng kém hiệu quả để xây dựng phương án phát triển nhà ở cho thuê. Các trường hợp tài sản công bị bỏ trống hoặc sử dụng sai mục đích phải được xử lý dứt điểm và gắn trách nhiệm cụ thể với người đứng đầu cơ quan liên quan.

Bên cạnh đó, Hà Nội cũng phải chủ động khảo sát nhu cầu thực tế của từng nhóm đối tượng để xây dựng mô hình phù hợp, bảo đảm chất lượng công trình, giá thuê hợp lý và cơ chế quản lý vận hành hiện đại. Chính phủ yêu cầu thành phố phấn đấu khởi công một số dự án nhà ở cho thuê ngay trong tháng 6/2026.

Đáng chú ý, Chính phủ cho phép nghiên cứu sử dụng linh hoạt nguồn thu từ nhà ở thương mại, kể cả nhà ở xã hội bằng tiền, để tái đầu tư cho các dự án nhà ở cho thuê theo quy định pháp luật.

Ngoài Hà Nội, Bộ Xây dựng được giao xây dựng cơ chế tổng thể phát triển nhà ở cho thuê trên phạm vi cả nước, đồng thời đề xuất giao chỉ tiêu phát triển cụ thể cho từng địa phương. Báo cáo phải hoàn thành trong tháng 7/2026.

Hướng tới thị trường nhà ở cân bằng hơn

Giới chuyên gia đánh giá việc thúc đẩy nhà ở cho thuê là xu hướng cần thiết trong bối cảnh giá nhà tại các đô thị lớn liên tục tăng cao, vượt khả năng chi trả của nhiều người dân.

Hiện nay, phần lớn người trẻ, công nhân và lao động nhập cư vẫn phải thuê trọ tự phát với điều kiện sống hạn chế, thiếu ổn định và chi phí ngày càng tăng. Trong khi đó, nguồn cung nhà ở cho thuê chuyên nghiệp còn rất ít.

Theo định hướng mới, nhà ở sẽ được phân thành nhiều nhóm gồm nhà ở thương mại, nhà ở cho thuê, nhà ở công vụ và nhà ở chính sách để có cơ chế quản lý phù hợp cho từng loại hình.

Các chuyên gia cho rằng nếu có cơ chế ưu đãi đủ mạnh về đất đai, thuế, tín dụng và thủ tục đầu tư, phân khúc nhà ở cho thuê có thể thu hút được nhiều doanh nghiệp tham gia hơn trong thời gian tới.

Bên cạnh đó, việc phát triển nhà ở cho thuê cũng cần gắn với quy hoạch giao thông công cộng, khu công nghiệp, trường học và dịch vụ xã hội để hình thành các khu đô thị có khả năng đáp ứng nhu cầu sinh sống lâu dài của người dân.

Nhiều ý kiến nhận định đây không chỉ là giải pháp trước mắt nhằm giảm áp lực nhà ở, mà còn là bước chuyển quan trọng để thay đổi tư duy sở hữu nhà bằng mọi giá vốn tồn tại nhiều năm qua tại Việt Nam.

Trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa ngày càng nhanh và dân số đô thị tiếp tục tăng mạnh, phát triển nhà ở cho thuê được xem là một trong những giải pháp then chốt để bảo đảm an sinh và giúp thị trường bất động sản phát triển lành mạnh hơn trong dài hạn.

Minh Phan