Hotline: 
Khi trí tuệ nhân tạo (AI), tự động hóa và chuyển đổi số đang làm thay đổi sâu sắc cấu trúc việc làm, khoảng cách giữa đào tạo và nhu cầu tuyển dụng thực tế ngày càng bộc lộ rõ. Không ít doanh nghiệp rơi vào tình trạng “khát” nhân lực có kỹ năng phù hợp, trong khi nhiều sinh viên tốt nghiệp vẫn lúng túng trước những yêu cầu nghề nghiệp mới.
Trong bối cảnh ấy, giáo dục nghề nghiệp đứng trước áp lực phải thay đổi nhanh hơn, sát thực tiễn hơn và gắn chặt hơn với doanh nghiệp. Việc ứng dụng công nghệ mới, tăng cường thực hành thực tế và cập nhật tri thức liên tục không còn là lựa chọn, mà trở thành yêu cầu sống còn nếu muốn đào tạo ra nguồn nhân lực đáp ứng nền kinh tế số.
Từ yêu cầu thực tiễn đó, sáng 29/5, Trường Cao đẳng nghề TP.HCM tổ chức chuỗi hoạt động gồm tiếp nhận nền tảng ChatBot hướng nghiệp, tuyển sinh ứng dụng AI, ký kết hợp tác chiến lược với doanh nghiệp và tập huấn khai thác tài nguyên giáo dục mở (OER) cho giảng viên. Đây được xem là bước đi nhằm rút ngắn khoảng cách giữa đào tạo nghề và thị trường lao động đang thay đổi từng ngày.
AI mở hướng đi mới cho công tác hướng nghiệp
Điểm nhấn đầu tiên của chương trình là lễ trao tặng và tiếp nhận nền tảng “ChatBot hướng nghiệp, tuyển sinh” giữa Trung tâm Phát triển Khoa học Công nghệ và Kinh tế Maple với Trường Cao đẳng nghề TP.HCM.
Ông Nguyễn Khánh Lâm (áo xanh) – Giám đốc Trung tâm Phát triển Khoa học Công nghệ Kinh tế Maple trao tặng nền tảng “ChatBot hướng nghiệp, tuyển sinh” cho Trường Cao đẳng nghề TP.HCM.
Trong bối cảnh học sinh, sinh viên ngày càng có xu hướng tiếp cận thông tin nhanh, trực tuyến và mang tính cá nhân hóa, việc ứng dụng AI vào hướng nghiệp, tuyển sinh đang dần trở thành xu thế tất yếu. Không chỉ dừng ở tư vấn tuyển sinh, công nghệ được kỳ vọng giúp người học tiếp cận thông tin nghề nghiệp sớm hơn, hiểu rõ hơn về năng lực bản thân cũng như yêu cầu kỹ năng của doanh nghiệp.
Ông Nguyễn Khánh Lâm – Giám đốc Trung tâm Phát triển Khoa học Công nghệ và Kinh tế Maple cho biết, khác với hình thức tư vấn truyền thống vốn phụ thuộc nhiều vào thời gian và nhân sự, nền tảng ChatBot AI có thể hỗ trợ nhà trường giải đáp thông tin nghề nghiệp, tuyển sinh 24/7, đồng thời từng bước giúp người học nhận diện sở trường, lựa chọn ngành học phù hợp và tiếp cận nhu cầu kỹ năng của thị trường ngay từ sớm.
Theo ông Trần Quản Quốc – Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề TP.HCM, AI không chỉ là công cụ hỗ trợ tuyển sinh mà còn có thể trở thành “người đồng hành” trong hành trình định hướng nghề nghiệp của học sinh, sinh viên.
“Công nghệ AI sẽ là cầu nối giúp công tác tuyển sinh đạt hiệu quả hơn, đồng thời giúp người học hiểu rõ doanh nghiệp cần gì trước khi bước chân vào giảng đường”, ông Quốc chia sẻ.
Tuy nhiên, theo các chuyên gia giáo dục nghề nghiệp, AI chỉ thực sự phát huy hiệu quả khi được vận hành trên dữ liệu nghề nghiệp cập nhật và gắn với nhu cầu tuyển dụng thực tế. Công nghệ có thể hỗ trợ định hướng, nhưng không thay thế vai trò của nhà trường, chuyên gia và trải nghiệm nghề nghiệp thực tế của người học.
Trong bối cảnh nhiều ngành nghề đang biến đổi nhanh bởi công nghệ, hướng nghiệp sớm, đúng năng lực và sát nhu cầu thị trường được xem là giải pháp quan trọng nhằm hạn chế tình trạng học lệch ngành, bỏ học giữa chừng hoặc khó tìm việc sau tốt nghiệp.
“Cái bắt tay” chiến lược để đào tạo không lệch nhịp thị trường
Nếu AI được xem là công cụ mở đường trong hướng nghiệp, thì sự tham gia của doanh nghiệp chính là yếu tố quyết định chất lượng đào tạo nghề.
Trong bối cảnh nhiều ngành nghề liên tục thay đổi bởi AI và tự động hóa, mô hình doanh nghiệp tham gia từ khâu xây dựng chương trình đào tạo, tiếp nhận thực tập đến đánh giá kỹ năng đang được xem là hướng đi tất yếu nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của lao động trẻ.
Tại chương trình, Trường Cao đẳng nghề TP.HCM, Công ty Cổ phần GTA Edutech Việt Nam và Hiệp hội Giáo dục nghề nghiệp Việt Nam (VAVET) đã ký kết Biên bản ghi nhớ hợp tác (MOU) nhằm thúc đẩy liên kết đào tạo, thực hành và thực tập gắn với nhu cầu thực tế của thị trường lao động.
Đại diện các bên tham gia ký kết gồm ông Trần Quản Quốc – Phó Hiệu trưởng Trường Cao đẳng nghề TP.HCM; ông Hà Ngọc Anh – Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần GTA Edutech Việt Nam và ông Tô Xuân Giao – Phó Chủ tịch VAVET, Trưởng Ban Kết nối hợp tác Trường – Ngành, Trưởng Văn phòng đại diện VAVET tại TP.HCM.
Theo thỏa thuận, các bên sẽ phối hợp xây dựng chương trình đào tạo sát thực tế doanh nghiệp; tạo điều kiện để sinh viên thực tập, trải nghiệm môi trường làm việc thực tế; đồng thời tăng cường kết nối việc làm sau tốt nghiệp.
Điều đáng chú ý, doanh nghiệp không chỉ tiếp nhận sinh viên thực tập mà còn tham gia sâu hơn vào quá trình đào tạo thông qua góp ý chương trình, chia sẻ kinh nghiệm thực tiễn, hỗ trợ hội thảo chuyên ngành và đánh giá kỹ năng nghề nghiệp. Cách tiếp cận này được kỳ vọng sẽ giúp thu hẹp khoảng cách lâu nay giữa đào tạo trong nhà trường và yêu cầu sản xuất thực tế.
Theo ông Tô Xuân Giao, đây không đơn thuần là một hoạt động ký kết hợp tác mà là mô hình kết nối chiến lược giữa nhà trường – doanh nghiệp – hiệp hội nghề nghiệp, hướng tới giải quyết bài toán “đào tạo một đằng, tuyển dụng một nẻo” vốn tồn tại nhiều năm trong giáo dục nghề nghiệp.
Ông Giao cho biết, mô hình hợp tác tập trung vào ba trụ cột chính gồm kết nối công nghệ, tăng cường trải nghiệm thực tế cho sinh viên và phát triển bền vững nguồn nhân lực.
Trong đó, nền tảng ChatBot AI hướng nghiệp sẽ hỗ trợ người học tiếp cận thông tin nghề nghiệp từ sớm, hiểu rõ yêu cầu kỹ năng của doanh nghiệp ngay từ giai đoạn lựa chọn ngành học. Song song đó, việc mở rộng cơ hội thực tập tại doanh nghiệp sẽ giúp sinh viên tiếp cận công nghệ mới, môi trường làm việc thực tế và rút ngắn khoảng cách giữa học và làm.
Ở chiều ngược lại, doanh nghiệp cũng chủ động hơn trong việc chuẩn bị nguồn nhân lực phù hợp với yêu cầu sản xuất và chuyển đổi công nghệ.
“Khi nhà trường và doanh nghiệp đồng hành, giáo dục nghề nghiệp mới có thể tạo ra nguồn nhân lực chất lượng, đáp ứng đúng nhu cầu thực tiễn của thị trường lao động”, ông Tô Xuân Giao nhấn mạnh.
Tài nguyên giáo dục mở: “Chìa khóa” để giảng viên không tụt lại phía sau
Một thực tế đang đặt ra với giáo dục nghề nghiệp là tốc độ đổi mới công nghệ tại doanh nghiệp thường nhanh hơn nhiều so với chu kỳ cập nhật giáo trình trong nhà trường. Nếu không liên tục làm mới nội dung đào tạo, nguy cơ “học một đằng, làm một nẻo” sẽ ngày càng rõ rệt.
Ông Lê Trung Nghĩa – báo cáo viên đến từ Viện Nghiên cứu, Đào tạo và Phát triển tài nguyên giáo dục mở giới thiệu đến các giáo viên phương pháp tìm kiếm, khai thác, sử dụng và xây dựng học liệu số mở phục vụ giảng dạy trong bối cảnh chuyển đổi số.
Nhằm thu hẹp khoảng cách này, ngay sau lễ ký kết, Trường Cao đẳng nghề TP.HCM tổ chức chương trình bồi dưỡng chuyên sâu về khai thác tài nguyên giáo dục mở (OER) cho đội ngũ giảng viên với sự chia sẻ của ông Lê Trung Nghĩa – báo cáo viên đến từ Viện Nghiên cứu, Đào tạo và Phát triển tài nguyên giáo dục mở.
Thông qua chương trình, giảng viên được tiếp cận phương pháp tìm kiếm, khai thác, sử dụng và xây dựng học liệu số mở phục vụ giảng dạy trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ.
Theo ông Tô Xuân Giao, việc tiếp cận và làm chủ nguồn tài nguyên giáo dục mở không chỉ giúp giảng viên nâng cao năng lực ứng dụng công nghệ, AI trong giảng dạy mà còn góp phần đổi mới phương pháp đào tạo, giúp nhà trường cập nhật nhanh hơn tri thức mới từ thực tiễn sản xuất và nhu cầu kỹ năng của doanh nghiệp.
Hiện nay, OER được xem là nguồn tài nguyên chiến lược cho phép các cơ sở giáo dục tiếp cận kho học liệu chất lượng cao, miễn phí và hợp pháp từ nhiều nền tảng trên thế giới. Khi khai thác hiệu quả nguồn tài nguyên này, nhà trường có thể linh hoạt cập nhật công nghệ mới, tình huống nghề nghiệp thực tế và kỹ năng thị trường đang cần vào từng bài giảng.
Chuỗi hoạt động tại Trường Cao đẳng nghề TP.HCM không chỉ dừng ở một sự kiện ký kết hay tập huấn chuyên môn, mà phản ánh rõ xu hướng chuyển động của giáo dục nghề nghiệp trong thời đại số: ứng dụng AI để nâng cao hiệu quả hướng nghiệp, gắn đào tạo với doanh nghiệp để tăng năng lực thực hành và khai thác tài nguyên giáo dục mở nhằm cập nhật tri thức liên tục.
Khi thị trường lao động ngày càng đòi hỏi người lao động không chỉ có tay nghề mà còn phải thích ứng nhanh với công nghệ mới, mô hình liên kết giữa nhà trường – doanh nghiệp – hiệp hội nghề nghiệp được kỳ vọng sẽ trở thành “tam giác phát triển”, góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao cho nền kinh tế số và quá trình hội nhập quốc tế./.
Thanh Quang
Bài liên quan
Bình luận đã đóng.