Xu hướng việc làm 2026: Dịch chuyển từ “ổn định công việc” sang “ổn định năng lực”

Thị trường lao động Việt Nam đang bước vào giai đoạn chuyển động mạnh mẽ khi nền kinh tế phục hồi và quá trình chuyển đổi số diễn ra sâu rộng trong hầu hết lĩnh vực sản xuất kinh doanh. Các vị trí công việc được dự báo tiếp tục tăng trưởng nhưng đi kèm với sự sàng lọc mạnh mẽ về kỹ năng.

Báo cáo Talent Guide 2026 của Navigos Group, công ty cung cấp dịch vụ tuyển dụng nhân sự, cho thấy, nhu cầu tuyển dụng trong năm 2026 tiếp tục tăng ở nhiều ngành, đặc biệt tại các lĩnh vực công nghệ, sản xuất, logistics và dịch vụ. Dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) duy trì ổn định vào Việt Nam, kéo theo nhu cầu lớn về lao động kỹ thuật, nhân sự vận hành chuỗi cung ứng và quản lý sản xuất.

Phân hóa rõ nét theo quá trình chuyển đổi số

Theo đánh giá của Navigos Group, thị trường lao động cũng cho thấy sự phân hóa rõ rệt. Trong khi nhiều doanh nghiệp thiếu hụt nhân sự có tay nghề và kỹ năng công nghệ, một bộ phận người lao động lại gặp khó khăn trong việc tìm kiếm công việc phù hợp do kỹ năng không còn đáp ứng yêu cầu mới. Khoảng cách giữa cung và cầu lao động ngày càng thể hiện rõ ở các nhóm ngành đòi hỏi trình độ chuyên môn cao như công nghệ thông tin, phân tích dữ liệu, tự động hóa và an ninh mạng.

Công nghệ và trí tuệ nhân tạo ảnh hưởng đến cơ cấu việc làm toàn cầu. Ảnh: Minh hoạ

Các chuyên gia dự báo thị trường lao động cũng đều có chung nhận định, công nghệ và chuyển đổi số tiếp tục dẫn dắt xu hướng việc làm năm 2026.

Một trong những động lực lớn nhất của thị trường lao động năm 2026 là chuyển đổi số. Việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn (Big Data), điện toán đám mây và tự động hóa không còn giới hạn trong ngành công nghệ mà đã lan sang sản xuất, tài chính, marketing, giáo dục và y tế và hành chính.

Điều này kéo theo sự gia tăng nhu cầu đối với các vị trí như kỹ sư phần mềm, chuyên viên dữ liệu, chuyên gia an ninh mạng, quản lý dự án công nghệ và chuyên viên chuyển đổi số trong doanh nghiệp.

Các vị trí nêu trên không chỉ tuyển dụng ở các tập đoàn lớn, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng bắt đầu tìm kiếm nhân sự có khả năng vận hành công nghệ để nâng cao hiệu quả kinh doanh.

Ngược lại, một số công việc truyền thống có xu hướng bị thu hẹp hoặc thay đổi mạnh về cách thức làm việc. Các vị trí mang tính lặp lại cao, phụ thuộc nhiều vào thao tác thủ công đang dần được thay thế bằng phần mềm và hệ thống tự động. Người lao động nếu không kịp thời nâng cấp kỹ năng sẽ đối diện nguy cơ tụt lại phía sau.

“Ổn định năng lực” thay cho “ổn định việc làm”

Ông Trần Nhựt, Tổng giám đốc Công ty Planck, doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực marketing agency, chia sẻ rằng,điểm đáng chú ý trong xu hướng việc làm năm 2026 chính là sự dịch chuyển trong tư duy nghề nghiệp của người lao động. Nhiều lao động trẻ ưu tiên chọn những doanh nghiệp có cơ hội cọ xát, phát triển kỹ năng để duy trì khả năng cạnh tranh trên thị trường lao động.

Ông Nhựt đưa ra ví dụ, nhiều lao động sẵn sàng làm freelancer ( làm việc tự do) ở nhiều công ty để tích luỹ kinh nghiệm qua các dự án, “ổng định năng lực” thay vì “ổn định việc làm” lâu dài tại một doanh nghiệp với công việc lặp lại.

Sơ đồ khảo sát hình thức người lao động ưu tiên cân nhắc khi thay đổi công việc của Navigos Group

Khái niệm “ổn định năng lực” cũng được Navigos Group nhấn mạnh trong báo cáo Talent Guide 2026, như một chiến lược mới của người lao động. Điều này có nghĩa, giá trị nghề nghiệp không còn nằm ở tên công ty hay chức danh, mà nằm ở bộ kỹ năng có thể thích ứng với nhiều môi trường làm việc khác nhau.

Vì thế, người lao động luôn thể hiện tư duy chủ động và linh hoạt khi cân nhắc thay đổi công việc. Số liệu khảo sát của Navigos cho thấy, có đến 46,18% người lao động cân nhắc đồng thời việc luận chuyển qua bộ phận khác nhưng vẫn “ngó nghiêng” cơ hội trên thị trường lao động; 39,04% người lao động ưu tiên tìm công việc mới ngoài tổ chức hiện tại. Chỉ có 8,75% lựa chọn thay đổi vị trí trong nội bộ doanh nghiệp.

Xu hướng này theo các chuyên gia nhân sự, khiến thị trường lao động trở nên linh hoạt hơn. Người lao động sẵn sàng chuyển việc nếu có cơ hội học hỏi, nâng cao thu nhập, cải thiện chất lượng cuộc sống. Doanh nghiệp vì thế cũng phải thay đổi cách tiếp cận nhân sự, không chỉ tuyển người mà còn phải có cơ chế chính sách giữ chân nhân tài.

Doanh nghiệp cạnh tranh bằng môi trường làm việc

Nếu như trước đây, mức lương là yếu tố quyết định trong tuyển dụng, thì đến năm 2026, môi trường làm việc, cơ hội phát triển nghề nghiệp và chính sách phúc lợi ngày càng trở thành lợi thế cạnh tranh của doanh nghiệp.

Nhiều doanh nghiệp chú trọng xây dựng văn hóa làm việc linh hoạt, cho phép làm việc từ xa hoặc kết hợp trực tuyến và trực tiếp; chế độ làm 1 tuần nghỉ 2 ngày hoặc nghỉ xen kẽ giữa các ngày trong tuần…Ngoài ra, các chương trình đào tạo nội bộ, huấn luyện kỹ năng lãnh đạo và hỗ trợ học tập suốt đời cũng được xem là khoản đầu tư dài hạn để nâng cao chất lượng nguồn nhân lực.

Theo các chuyên gia, doanh nghiệp hiện không còn đơn thuần tìm người “đáp ứng công việc”, mà cần những nhân sự có tư duy sáng tạo, khả năng học hỏi nhanh và sẵn sàng thích nghi với thay đổi. Vì thế, khi thị trường lao động chuyển dịch theo chuyển đổi số, xu hướng việc làm năm 2026 mở ra nhiều cơ hội cho lao động trẻ, đặc biệt là những người có nền tảng công nghệ và ngoại ngữ. Đồng thời, cũng là thách thức lớn cho khả năng thích nghi của lực lượng lao động truyền thống.

Hà Lam

Bài liên quan