Khơi thông xuất khẩu lao động cho Đồng bằng sông Cửu Long

Đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) đang đối mặt bài toán kép: dư lao động nhưng thiếu việc làm bền vững. Trong bối cảnh đó, xuất khẩu lao động được xem là “van điều tiết” quan trọng, mở ra cơ hội thu nhập cao và nâng chất nguồn nhân lực cho toàn vùng.

Báo cáo “Ở lại hay di cư” mới đây của World Bank cho thấy trong 1 thập kỷ, gần 1,7 triệu người đã rời ĐBSCL. Khảo sát ghi nhận khoảng 14% hộ gia đình có ít nhất 1 người di cư, chủ yếu đến các đô thị lớn như TP.HCM, Đồng Nai…để mưu sinh. Ít người chọn con đường đi làm việc ở nước ngoài theo hợp đồng, dù đây là thị trường có thu nhập cao và ổn định hơn.

Ảnh minh họa

Dòng di cư lớn, áp lực tăng

ĐBSCL là vùng đông dân, lực lượng lao động trẻ dồi dào. Tuy nhiên, cơ cấu kinh tế phụ thuộc nông nghiệp khiến cơ hội việc làm chất lượng cao còn hạn chế.

  • Gần 1,7 triệu người rời ĐBSCL trong 10 năm qua

  • Nhiều lao động chọn di cư nội địa thay vì đi làm việc ở nước ngoài

  • Một số chương trình thời vụ yêu cầu chi phí hơn 60 triệu đồng/8 tháng

Chi phí cao và thiếu thông tin minh bạch khiến không ít lao động e ngại xuất cảnh chính ngạch. Đây cũng là nguyên nhân dẫn đến tình trạng ở lại trái phép, làm ảnh hưởng uy tín thị trường.

Gỡ “nút thắt” chi phí và tuyển chọn

Đại diện Cục Quản lý lao động ngoài nước cho rằng, muốn phát triển bền vững phải làm rõ ba vấn đề: đúng đối tượng – đúng nghề – chi phí minh bạch.

Nhiều địa phương đang đề xuất đưa cơ sở đào tạo nghề về gần khu vực ĐBSCL; mở rộng chương trình phi lợi nhuận; kiểm soát chặt doanh nghiệp trung gian; công khai toàn bộ chi phí trước khi ký hợp đồng

Mục tiêu là giảm gánh nặng tài chính, tăng cơ hội tiếp cận cho lao động nghèo, thanh niên nông thôn. Hiện nay chi phí xuất cảnh rất cao, có nơi người lao động phải nộp hơn 65 triệu đồng cho một hợp đồng 8 tháng, tạo gánh nặng tài chính buộc không ít lao động tìm cách ở lại trái phép.

Hướng tới thị trường thu nhập cao

Xu hướng mới không chỉ tập trung vào lao động phổ thông. Các thị trường như Nhật Bản, Hàn Quốc, châu Âu, Úc… đang cần nhân lực có tay nghề, kỷ luật tốt, ngoại ngữ cơ bản.

Xuất khẩu lao động vì thế không chỉ là giải pháp thu nhập. Đây còn là kênh chuyển giao kỹ năng và tác phong công nghiệp. Lao động sau khi về nước có thể trở thành lực lượng nòng cốt trong nông nghiệp công nghệ cao, dịch vụ, logistics và sản xuất chế biến.

Hải Linh