Hotline: 
Những ngày gần đây, thông tin “giải cứu” hoa cúc mâm xôi xuất hiện liên tục trên mạng xã hội đã thu hút sự quan tâm của dư luận. Đằng sau những chậu hoa Tết được bán với giá từ 110.000 – 160.000 đồng/cặp là nỗi lo sinh kế của hàng nghìn nhà vườn miền Tây khi cúc mâm xôi đồng loạt nở sớm, không kịp chờ đến cao điểm thị trường Tết.
Theo các nhà vườn tại những vùng trồng hoa trọng điểm như Chợ Lách (Vĩnh Long), Sa Đéc (Đồng Tháp), nguyên nhân chính dẫn đến tình trạng này xuất phát từ thời tiết diễn biến bất thường. Những đợt nắng gắt kéo dài xen kẽ với mưa trái mùa trong thời gian gần đây đã phá vỡ chu kỳ sinh trưởng của cây. Sự thay đổi đột ngột về nhiệt độ và độ ẩm khiến cúc mâm xôi bị kích thích ra nụ sớm hơn dự tính, dù người trồng đã áp dụng nhiều biện pháp kỹ thuật để điều tiết thời gian nở hoa.
Cúc mâm xôi vốn là loại hoa đặc thù của thị trường Tết khu vực miền Nam. Từ lúc xuống giống đến khi xuất bán cần khoảng 6 tháng chăm sóc liên tục, đòi hỏi chi phí lớn cho giống, phân bón, nhân công và kỹ thuật tạo tán, hãm nụ. Toàn bộ giá trị của loại hoa này phụ thuộc gần như tuyệt đối vào việc nở đúng dịp Tết Nguyên đán. Chỉ cần sớm hoặc muộn vài tuần, giá trị thương mại đã giảm mạnh. Vì vậy, khi hoa bung nở trước Tết hơn một tháng, nhiều nhà vườn rơi vào tình thế tiến thoái lưỡng nan, nếu giữ lại chờ Tết, hoa sẽ tàn; còn bán sớm thì giá thấp, khó bù chi phí.
Trong khi đó, thị trường hoa Tết truyền thống vẫn chưa bước vào cao điểm. Thương lái thường chỉ thu mua số lượng lớn khi cận Tết. Việc cúc mâm xôi nở sớm khiến kênh tiêu thụ quen thuộc này gần như bị đứt gãy. Trước nguy cơ thua lỗ, nhiều nhà vườn buộc phải chủ động đưa hoa lên mạng xã hội rao bán sớm, hướng đến khách lẻ, quán cà phê, nhà hàng hoặc người có nhu cầu trang trí trước Tết. Tuy nhiên, đây chỉ là giải pháp tình thế, bởi sức mua nhỏ lẻ không thể hấp thụ hết hàng trăm nghìn giỏ hoa đang đến kỳ nở rộ.
Tại xã Chợ Lách, nơi có truyền thống trồng hoa Tết lâu đời với quy mô khoảng 2,5 triệu sản phẩm mỗi năm, trong đó cúc mâm xôi chiếm khoảng 1,2 triệu giỏ. Thống kê cho thấy, khoảng 30% diện tích cúc mâm xôi nở sớm, đẩy nhiều hộ trồng hoa vào cảnh “mất Tết”.
“Cúc mâm xôi là sinh kế chính của nhiều gia đình. Việc hoa nở sớm đồng nghĩa với nguy cơ mất trắng hoặc thu không đủ bù chi”, bà Lê Thị Hoàng Oanh, Bí thư Đảng ủy xã Chợ Lách, chia sẻ trong một buổi livestream “giải cứu” hoa giúp nhà vườn.
Hiện phong trào “giải cứu” hoa Tết đã nhanh chóng hình thành và lan rộng. Không chỉ người dân địa phương, nhiều TikToker, nhà sáng tạo nội dung số, doanh nghiệp và tình nguyện viên ở các tỉnh cũng chung tay hỗ trợ. Các điểm livestream bán hoa lưu động được tổ chức ngay tại ruộng, giúp kết nối trực tiếp nhà vườn với người tiêu dùng, cắt bớt khâu trung gian. Nhiều lãnh đạo địa phương còn trực tiếp giới thiệu sản phẩm, tương tác với khách hàng và hỗ trợ người dân chốt đơn, với mong muốn giúp nông dân thu hồi phần nào chi phí sản xuất.
Câu chuyện cúc mâm xôi nở sớm một lần nữa cho thấy sự mong manh của sản xuất nông nghiệp trước biến đổi khí hậu và sự phụ thuộc lớn vào thị trường thời vụ. Về lâu dài, bài toán đặt ra là cần có những giải pháp căn cơ hơn, từ ứng dụng công nghệ, dự báo thời tiết, điều chỉnh lịch thời vụ, đa dạng hóa kênh tiêu thụ đến xây dựng các phương án bảo hiểm nông nghiệp cho người trồng hoa. Chỉ khi đó, những mùa hoa Tết mới bớt nỗi lo “được mùa, mất giá” và người nông dân không còn phải trông chờ vào những cuộc giải cứu đầy rủi ro.
Gia An
Bài liên quan
